Als je nadenkt over verduurzamen, denk je waarschijnlijk aan elektrische auto’s, zonnepanelen of minder plastic. De serverruimte en de cloud liggen misschien minder voor de hand. Toch vraagt de digitale infrastructuur achter je IT-toepassingen om aanzienlijke hoeveelheden energie, van datacenters tot continue cloudverwerking. GreenOps helpt je om die digitale voetafdruk bewust te beheren. In deze blog lees je waarom dat steeds belangrijker wordt en hoe je ermee aan de slag gaat.

Digitale infrastructuur verbruikt steeds meer stroom. Volgens het Internationaal Energieagentschap verdubbelt het energieverbruik van datacenters richting 2030, vooral door de groei van AI. Daarmee stijgt hun aandeel in het wereldwijde stroomverbruik van ongeveer 1,5 naar meer dan 3 procent. Ook in Nederland is die impact zichtbaar: in 2024 waren datacenters al goed voor 4,6 procent van het totale stroomverbruik.¹

Alleen zie je dat verbruik niet terug op je eigen energierekening. De AI-tools die je gebruikt en de cloud waarin je data staat, draaien op infrastructuur van je leveranciers. Het energieverbruik vindt daar plaats, maar hoort wel bij de digitale voetafdruk van jouw organisatie. En je betaalt er indirect voor mee, want je leverancier rekent die energiekosten door in wat je voor de dienst betaalt.

Misschien denk je: mijn bedrijf hoeft toch niet te rapporteren over duurzaamheid? Voor de meeste organisaties klopt dat. Sinds de vereenvoudiging van begin 2026 geldt de Europese rapportageplicht CSRD alleen nog voor de grootste ondernemingen: bedrijven met meer dan duizend medewerkers en meer dan 450 miljoen euro omzet.²

Toch kun je er als kleiner bedrijf mee te maken krijgen. Grote ondernemingen moeten voor hun rapportage ook naar hun keten kijken en vragen daarvoor informatie op bij leveranciers. Lever je aan zo’n bedrijf, dan kan de vraag naar energieverbruik en uitstoot dus alsnog bij jou terechtkomen. Niet via de wetgever, maar via je klant.

Niemand kiest er bewust voor om vast te zitten aan een leverancier. Die afhankelijkheid groeit geleidelijk. Je begint met een oplossing die goed werkt, bouwt erop verder, voegt een module toe, koppelt een extra systeem en voor je het weet draait een groot deel van je IT-omgeving erop.

Zolang alles goed werkt, voelt dat niet als een probleem. Ondertussen is je onderhandelingspositie wel steeds kleiner geworden. Pas wanneer de voorwaarden veranderen, merk je hoe beperkt je alternatieven nog zijn. Het gaat dus niet om de vraag of je je leverancier vertrouwt. De echte vraag is wat er gebeurt wanneer die leverancier van koers verandert en hoeveel bewegingsruimte je dan nog hebt.

GreenOps is een aanpak binnen IT die zich richt op het verminderen van verspilling in cloud- en infrastructuurgebruik. Het draait niet alleen om duurzaamheid, maar kan ook kosten besparen. Volgens het State of the Cloud Report van Flexera gaat in 2026 zo’n 29 procent van de clouduitgaven verloren aan onder meer ongebruikte servers, overcapaciteit en opslag die niet meer nodig is. Dat percentage stijgt voor het eerst in vijf jaar, mede doordat het gebruik van AI sneller groeit dan de controle erop.³

Daar ligt dus een duidelijke kans. Door ongebruikte capaciteit af te bouwen, verlaag je niet alleen je kosten, maar ook het energieverbruik van je IT. Een server die je niet nodig hebt, hoef je tenslotte ook niet te laten draaien. Zo gaan kostenbesparing en verduurzaming binnen GreenOps vaak hand in hand.

Je hoeft GreenOps niet meteen groots aan te pakken. Begin met inzicht krijgen in je verbruik en pak van daaruit de eerste verspilling aan:

• Breng je verbruik in kaart. Kijk naar wat je IT en AI verbruiken en waar de grootste impact zit.
• Ruim op wat je niet gebruikt. Denk aan ongebruikte cloudresources, overbodige capaciteit en oude data.
• Vraag cijfers op bij je leveranciers. Zo krijg je ook zicht op het energieverbruik achter je cloud- en AI-diensten.
• Maak iemand verantwoordelijk. Wijs een eigenaar aan die het verbruik opvolgt en verbeteringen aanjaagt.

Bronnen

1. AI is set to drive surging electricity demand from data centres while offering the potential to transform how the energy sector works, IEA
2. Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), Rijksdienst voor Ondernemend Nederland
3. State of the Cloud Report, Flexera